Kule Vinç Operatörü Rahatsızlık ve Yaralanmalarında Kurtarma 2016-01-09

Kule Vinç Operatörü Rahatsızlık ve Yaralanmalarında Kurtarma

  1. Fatih Özcan
    1.jpg
    İş Sağlığı ve Güvenliği Bilimi birçok sektör için standartlaşmış birtakım prosedürler içermektedir. İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Sistem Yöneticileri standart hale gelmiş bu prosedürler çerçevesinde faaliyet gözetimini sürdürmektedir. Ancak iş hayatımızda belki de en fazla bir defa tanık olacağımız öyle durumlar ile vardır ki hazırlıksız olunduğunda can kayıpları ile karşılaşılabilir. Bu tür özel durumların genellikle İşyeri İş Sağlığı ve Güvenliği Planlarında tanımlanması ihmal edilmekte, karşı karşıya kalındığında ciddi sorunlar ile karşılaşılmaktadır.

    İnşaat projelerinde yükseklikleri yüzlerce metreye ulaşan kule vinçler ile çalışmaktayız. Kule vinç operatörünün kabinde rahatsızlanması ve acil tıbbi müdahaleye muhtaç kalması durumunda hangi yöntemle güvenli bir şekilde yere indirilebileceği konusu nadiren karşılaştığımız ve planlamadığımız durumlara güzel bir örnek gösterilebilir.

    Kaya Danışmanlık olarak bu konu üzerine yoğunlaşılmış, güvenli bir yöntem belirlenmiş ve Libyada danışmanlık hizmetlerini yürütmekte olduğumuz inşaat projelerinde belirlenen yöntem tatbik edilmiştir.

    Söz konusu kule vinç kabin yüksekliğinin çok değişken olacağı ve inşaat sahasında her an yeterli bum uzunluğunda bir vinç bulunamayabileceği düşünülerek ek bir vinç yardımı ile kurtarma fikri gündeme alınmamıştır.

    Belirlenen güvenli yöntem eğitim almış iki çalışanın ve gerekli ekipmanın sağlanması halinde kolaylıkla gerçekleştirilebilmektedir.

    Kullanılacak Ekipmanlar (Her bir kule vinç için ayrı ayrı temin edilmek üzere):

    Kurtarmacı liberatörü: Kurtarmacı liberatörü bir sapan veya karabina ile (en az 22 kN çekere sahip) güvenli bir ankraj noktasına bağlanır, 11 mm kalınlığında statik ip ile, kendisine bağlı kişiyi veya nesneyi ortalama 1 m/s hız ile yere indirebilme özelliğine sahiptir. Siyah renkli diskin arkasındaki kol ile kendisine bağlı kişiyi veya nesneyi yukarı kaldırma özelliği de bulunmaktadır.

    Statik halat: Kule vinç kabini yerden yüksekliğinin 1,5 katı kadar uzunlukta, örgülü ve 11 mm kalınlığında olmalıdır. Ayrıca 2. emniyet amaçlı kule vinç yüksekliği uzunluğunda statik halata gereksinim vardır.

    Kurtarma üçgeni: Üçgen şeklinde, yaralının kavranması ve bir karabina ile sisteme bağlanmasını sağlayan ekipmandır.

    Perlon bant veya sapan: Herhangi bir yatay çelik elemandan ankraj noktası oluşturmak için kullanılır.

    ASAP: İndirilen operatörün ikinci emniyet için bulunan halata bağlandığı ekipmandır. Liberatörün indirme hızında güvenli inişe izin verir. Liberatör herhangi bir sebepten dolayı devre dışı kaldığında ani düşmelerde indirilen kişiyi tutarak düşmeyi önler.

    Bu ekipmanlara ek olarak iki adet tam korumalı vücut tipi emniyet kemeri, iki adet geniş ağızlı ve çift kollu lanyard, yeterince yardımcı ip, karabina ve diğer yardımcı ekipmanlara ihtiyaç olup bu yardımcı ekipmanlar çalışma alanına göre değişiklik gösterebilecektir.
    Bu ekipmanlar kule vinç kabininde bilinen bir noktada çantasının içinde aklanmalıdır.

    Oluşturulacak Ekip ve Gerekli Eğitimler

    Kule Ekibi: Kurtarma işini gerçekleştirebilmek için her kule vinç için en az 3 (2 asil 1 yedek olmak üzere) kişilik ekip kurulmalı ve bu ekip Temel İlkyardım, Yüksekte Çalışma Eğitimi ve Çalışma Alanına Özel Kurtarma Eğitimi almış olmalıdır.

    Yer Ekibi: İndirilen çalışanı karşılayarak güvenli bir şekilde sedyeye yerleştirmek, sabitlemek ve sağlık birimine taşımak için 5 (4 asil 1 yedek) kişilik bir ekip kurulmalı ve bu ekip Temel İlkyardım ve Çalışma Alanına Özel Kurtarma Eğitimi almış olmalıdır.

    Yöntem

    Kule vinç kabininde bir yaralı/rahatsız bulunduğuna dair haber alındığında kurtarma ekibine telsiz kanalı ile bilgi iletilir. Kule ve yer ekipleri hızlı adımlarla ilgili kule vincin alt noktasına ulaşır. Yer ekibi gerekli hazırlıklarını yaparken kule ekibi emniyet kemerleri ve çift kollu lanyard donanımlarını giyerek yüksekte çalışma kurallarına göre kuleye tırmanır.

    Kule ekibi üyelerinden birisi öncelikle yaralı/rahatsız operatöre temel yaşam desteği uygular. Bu sırada diğer ekip üyesi kurtarma ekipmanını saklandığı çantasından çıkarır. Ankraj noktalarını belirler ve oluşturur. Bu ankraj noktalarından bir tanesine statik ipi diğerine de kurtarmacı liberatörünü bağlar.

    Yaralı/rahatsız operatör ile ilgilenen ekip üyesi kişiyi stabil hale getirince diğer ekip arkadaşının yardımı ile operatöre kurtarma üçgeni giydirilir. Kurtarma üçgeni giydirilen operatör karın hizasındaki 3 D halkasından kurtarma liberatörü ve ASAPa bağlanır. Yer ekibi ile de haberleşerek operatör yavaşça vinçten aşağı askıda kalacak şekilde bırakılır. Kule ekibi üyelerinden birisi liberatörün kilidini açarak serbest inişe izin verir. Bu şekilde operatör güvenli bir şekilde 1 m/s hızla aşağıya iner.

    Aşağıda yer ekibi sedyeyi operatörün ineceği yerde hazırlamıştır. Operatörü sırttan kavrayarak yavaşça sedyenin üzerine indirir ve liberatör ve ASAP karabinalarını söker. Sedyeye sabitleyerek hızlı adımlar ile operatörü sağlık birimine iletir.

    Dikkat Edilecek Hususlar

    Operatörün uygun noktaya inişi hakkında yönlendrme yapabilmek için kurtarma üçgeni 3lü D halkasına bir klavuz halat bağlanarak aşağıya sarkıtılabilir. Bu halatı yer ekibi operatörün uygun noktaya inmesi için kullanabilir.

    Kurtarmada kullanılacak tüm ekipmanlar CE belgeli olup ilgili EN normlarına sahip olmalıdır.

    Kurtarmada kulanılacak ekipmanların bakımları ürün klavuzlarında belirtildiği şekilde ve sıklıkta yapılmalıdır.

    Kule vinç kabininde bulunan çanta içindeki ekipmanlar, hasarsız, düzenli ve acil durumda kolaylıkla açılarak kullanılabilecek şekilde bulunmalıdır.

    Kule ekibi üyelerinin yüksekte çalışma ve kurtarma ekipmanlarının kullanımına ilişkin teknik bilgi sahibi ve becerili olması gerekmektedir.

    Kurtarma üçgenindeki 3lü D halkasında 3 farklı karabina kullanımı kullanım zorluğu yaratabileceğinden bu noktada pav (ankraj çoğaltıcı) kullanımı uygun olabilecektir.

    Kule vinç yüksekliğinin 30 metreden az olması durumunda ASAP yerine geri sarmalı düşüş tutucu alternatif olarak kullanılabilir.